Jeśli masz mózg wielkości tic-taca i lubisz głupio chichotać, pooglądaj sobie, bo mógłbyś robić coś gorszego.

     AND NOW...
     FILMOTEKA
Film instruktażowy
 
 

TYLKO SPOKOJNIE

"JAK  WKURZAĆ  LUDZI"
HOW TO IRRITATE PEOPLE (1968)
(film telewizyjny)


REŻYSERIA
Ian Fordyce

SCENARIUSZ
John Cleese
Graham Chapman

DODATKOWE MATERIAŁY
Marty Feldman
Tim Brooke-Taylor

SCENOGRAFIA
John Clarke

PRODUCENT WYKONAWCZY
David Frost

OBSADA
John Cleese
Tim Brooke-Taylor
Graham Chapman
Michael Palin
Gillian Lind
Connie Booth
Dick Vosburgh

PRODUKCJA
David Paradine Productions

Wielka Brytania - 1968

Czas projekcji - 65 minut


John Cleese o "Jak wkurzać ludzi"

   "Nabraliśmy z Grahamem zwyczaju włączania w czwartkowe popołudnia telewizora i oglądania programu Do Not Adjust Your Set (...). Znaliśmy występujących w nim chłopaków (...); moją uwagę zwrócił zwłaszcza Palin, więc zapytałem go, czy nie zagrałby w specjalnym produkowanym przez Frosta programie, How to Irritate People (Jak wkurzać ludzi). Współpracowało mi się z Mikiem bardzo dobrze. Napisaliśmy z Grahamem mnóstwo tekstów i kilka skeczów z Connie, na przykład ten z wytworną parą klasy wyższej, która nie potrafi wyznać sobie miłości. "

David Morgan "Monty Python Speaks!"
("Tako rzecze Monty Python")
Wydanie I, Ok.no Warszawa 2003
Tłumaczenie Zbigniew Batko

"Jak wkurzać ludzi" - wstęp do Pythona

   W roku 1968, na rok przed zawiązaniem się legendarnej grupy komików Monty Python, powstał 68-minutowy film telewizyjny "Jak wkurzać ludzi", który z całą pewnością potraktować można jako zapowiedź rychłego nadejścia jednego z ważniejszych komediowych fenomenów XX wieku, jakim niewątpliwie stał się "Latający Cyrk Monty Pythona". Program "Jak wkurzać ludzi" stworzony został przez trzech późniejszych członków grupy Monty Python: Johna Cleese'a, Grahama Chapmana i Michaela Palina. Pozostałe osoby pojawiające się w filmie to między innymi: pierwsza żona Cleese'a - Connie Booth ("Latający Cyrk Monty Pythona", "Hotel Zacisze"); Tim Brook-Taylor ("The Goodies"), współpracujący z Cleesem i Chapmanem jeszcze w czasach studenckich występów z "Cambridge Circus"; oraz Dick Vosburgh, współscenarzysta cyklu "The Frost Report" (później wystąpił gościnnie w roli Van der Berga w "Latającym Cyrku Monty Pythona" - "Rozciąganie sów" odc. 4, seria 1). Scenariusz filmu napisali Chapman i Cleese, zaś autorami dodatkowych materiałów byli: wspomniany Tim Brook-Taylor oraz niezwykły brytyjski komik Marty Feldman, z którym Chapman i Cleese współpracowali przy programie "At Last the 1948 Show". Gospodarzem programu był John Cleese, który w pewnym stopniu zyskał już popularność gwiazdy komedii telewizyjnej dzięki programom "The Frost Report" i "At Last the 1948 Show". Zbliżony formą do filmów instruktażowych program składa się z szeregu skeczy powiązanych ze sobą zawartym w tytule motywem przewodnim. Film jest niskobudżetową produkcją telewizyjną, zaś akcja poszczególnych epizodów rozgrywa się w scenerii przypominającej prostą teatralną scenografię. Poprzedzane wstępem Cleese'a skecze stanowią tu prezentację różnych technik i sposobów wkurzania ludzi. Z filmu można dowiedzieć się na przykład, jak spławić niedoszłą narzeczoną, jak nie dać dojść do głosu osobie, z którą przeprowadza się wywiad czy też w jaki sposób tak rozdrażnić swoje dzieci, by oderwać je od oglądania telewizji. W innych skeczach możemy podziwiać w akcji starsze panie żywo komentujące wyświetlany w kinie film, natrętnego hinduskiego kelnera czy pilotów pasażerskiego samolotu, którzy dla zabicia czasu bawią się kosztem podróżnych, co jakiś czas podając przez głośniki komunikaty typu "Prosimy zachować spokój!" lub "Skrzydła samolotu wcale nie zajęły się ogniem!". Niektóre skecze są dość słabe i nudnawe, jednak pewne numery takie jak np. scena w samolocie czy "Rozmowa wstępna" są niezwykle zabawne. W wielu skeczach łatwo można doszukać się podobieństw do "Latającego Cyrku" takich jak np. słowny dadaizm Chapmana i Cleese'a oraz relacje typu: prowadzący wywiad - rozmówca; sprzedawca - klient. Główną różnicę między "Jak wkurzać ludzi" a "Latającym Cyrkiem" stanowi konwencjonalność skeczy. Podczas gdy Monty Python starał się łamać wszelkie konwencje, skecze z "Jak wkurzać ludzi" mimo, że powiązane głównym tematem, stanowią samodzielne zamknięte dowcipy, charakteryzujące się jednością miejsca i czasu, zakończone klasyczną puentą. Jednak wiele pomysłów z tych skeczy zostało później wykorzystanych w "Latającym Cyrku". Wywiad, w którym przeprowadzający nie daje dojść do słowa swemu rozmówcy, przypomina późniejszy skecz o wywiadzie z filmowym producentem Sir Edwardem Rossem, teleturniej z udziałem starszej pani stanowi pierwowzór skeczu "Teleturniej - Łup w łeb", zaś skecz "Rozmowa wstępna" został niemal w całości "skopiowany" w jednym z odcinków "Latającego Cyrku". W filmie można zobaczyć także pierwowzór "Martwej Papugi". Chodzi tu o skecz o reklamacji samochodu w warsztacie samochodowym. John Cleese w programie "Monty Python na żywo w Aspen" (1998) wspomina: "Graham i ja mieliśmy dziwne przeczucie, że jest w nim [w skeczu o mechaniku samochodowym - przyp. J. M. Masłowski] coś bardzo zabawnego. Nie mogliśmy jednak dobrać odpowiedniego kontekstu. Zdecydowaliśmy się więc na sklep ze zwierzętami. I mógłby to być zarówno pies, jak i papuga". W ten sposób, dzięki zamianie samochodu na papugę, powstał jeden z najbardziej kultowych numerów Monty Pythona. Dla fanów grupy Monty Python film "Jak wkurzać ludzi" stanowi głównie wartość historyczną, jako że dobrze układająca się przy tym filmie współpraca Cleese'a i Chapmana z Michaelem Palinem stanowiła jeden z ważniejszych argumentów na połączenie sił ekip z uniwersytetów Cambridge i Oxford, co w niedługim czasie zaowocowało powstaniem najbardziej kultowego brytyjskiego serialu komediowego "Latający Cyrk Monty Pythona".

J. M. Masłowski

"Jak wkurzać ludzi" na nośniku (nie mylić z nocnikiem)

   W Polsce film jest dostępny od 16 listopada 2006 roku.

Dystrybucja: Best Film
Format: 1.33:1 (4:3)
System: PAL
Dźwięk: Dolby Digital 2.0 Stereo
Ścieżka językowa: angielska, polska (lektor)
Region: 0/U
Napisy: polskie
Materiały dodatkowe: brak.

Opracowanie: Ireneusz Siwek


do góry

  ©  2004-2006 Ireneusz Siwek